sluiten X

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie

BurnOut binnen de Chinese Geneeskunde

De crisis die al jaren in Europa gaande is grijpt in tot onze meest primaire levensbehoeften en basiszekerheden. Mensen zijn bang hun baan kwijt te raken, werken meer en harder om uit financiële schulden te komen of te blijven, naaste collega’s worden ontslagen, door enorme reorganisaties moeten mensen soms ineens werk uit voeren waar ze niet voor zijn opgeleid en een alles overheersend gevoel van overleven en een besef van verantwoordelijkheid zet mensen soms aan tot grensoverschrijdende werkprestaties.

De crisis die al jaren in Europa gaande is grijpt in tot onze meest primaire levensbehoeften en basiszekerheden. Mensen zijn bang hun baan kwijt te raken, werken meer en harder om uit financiële schulden te komen of te blijven, naaste collega’s worden ontslagen, door enorme reorganisaties moeten mensen soms ineens werk uit voeren waar ze niet voor zijn opgeleid en een alles overheersend gevoel van overleven en een besef van verantwoordelijkheid zet mensen soms aan tot grensoverschrijdende werkprestaties.

Dit is een zorgelijke ontwikkeling en resulteert ook in een toename van aanmeldingen van mensen met uitputtingsverschijnselen, en/of een Burn-out binnen zorginstellingen. Het zal nog een tijd duren voor we een nieuwe balans hebben gevonden. Tot die tijd zullen we nog regelmatig geconfronteerd worden met enorme schommelingen welke veel mensen zal raken.

Uit onderzoek van het CBS uit 2011 bleek dat 1 op de 8 werknemers last heeft van Burn0out klachten. De komende jaren valt volgens het CBS nog een toename van deze klachten te verwachten, zoals uitputting, somberheid en spanningsklachten omdat een bepaalde groep werkende mensen nu eerder hun persoonlijke grenzen overschrijden tegen een achtergrond van diepgaande onzekerheden.


Een Burn-out is anders dan “overspannenheid”, het gevolg van een jarenlange disbalans tussen draagkracht en draaglast en behelst een diepgaande ontregeling van het hele systeem. In relatie tot alle levensgebieden heeft een gevoel van allesoverheersende uitputting zich als een olievlek uitgebreid.

Mensen met een Burn-out komen dan meestal via de huisarts in het reguliere circuit terecht, waar al naar gelang de diversiteit aan klachten een even breed en wisselend behandelaanbod gegeven wordt. Niet zelden zijn uiteindelijk drie of meer therapeuten en of instanties betrokken bij het herstelproces, waarbij men mag hopen dat er een onderlinge samenhang wordt afgesproken en nageleefd.

Benadering vanuit de Chinese Geneeskunde:

Binnen de Chinese Geneeskunde worden psychische aandoeningen niet als een aparte categorie gezien, maar als een onderdeel van een fysiologisch energetisch patroon. Binnen dit patroon zijn de lichamelijke en mentaal-emotionele reacties zo met elkaar verweven, dat een strikte scheiding niet te maken valt. Sterker, de Chinese Geneeskunde benadert in de meeste gevallen een psychische aandoening op dezelfde wijze als lichamelijke aandoeningen en gaat er vanuit dat deze twee gesteldheden elkaar wederzijds beïnvloeden.

Elk orgaan vertegenwoordigt zijn eigen functionele kwaliteit in het totale bewustzijn van de mens.

In de Nei Jing worden zeven emoties onderscheiden, die ieder gekoppeld zijn aan een orgaan, te weten: vreugde (Hart), woede (Lever), verdriet (Longen), piekeren (Milt), angst en schrik (Nieren). Deze emoties kunnen veroorzaakt worden door disfunctionerende organen, maar kunnen op zichzelf ook ziekteverwekkers worden als de mens lang onder druk staat.

Elke emotie heeft een specifiek effect op de Qi stroom in ons lichaam en deze raakt dan op termijn verstoord. Emoties zijn interne ziekteoorzaken die rechtstreeks een interne disbalans veroorzaken . Dit gebeurt echter alleen wanneer bepaalde emoties langdurig aan houden of zeer intens zijn. Bijv. als een bepaalde werksituatie frustrerend is of zelfs constant woedend maakt, dan zal daardoor de lever beïnvloed worden en een interne disbalans veroorzaken

woede

Tast de Lever aan

Doet Qi stijgen

vreugde

Tast het Hart aan

Vertraagt het Qi

verdriet

Tast de Longen en Hart aan

Lost Qi op

zorgen

Tast de Longen en Milt aan

Knoopt het Qi

gepeins

Tast de Milt aan

Knoopt het Qi

schrik

Tast de Nier aan

Laat Qi dalen

shock

Tast het Hart aan

Verstrooit het Qi

De psyche wordt als zodanig binnen de TCM wel onderkend, en aangeduid met “Shen” als algemeen bewustzijn, en met Shen, Zhi, Po, Yi en Hun als specifieke entiteiten. Deze entiteiten zijn aan eigen organen gebonden en hebben een wederzijdse interactie met elkaar. Mensen met een psychische aandoening gaan dan ook niet naar een “psycholoog”, maar naar een arts die zich tevens bezig houdt met organen. De psychische gesteldheid is een indicatie van een algemeen patroon. Aan dit patroon kunnen verschillende, elkaar veroorzakende, verergerende, of elkaar in stand houdende patronen ten grondslag liggen.

Uit bovenstaande blijkt dat de TCM een andere benadering hanteert. De fysieke, mentale en / of emotionele disbalans vormt gezamenlijk één of meerdere patronen en zijn tegelijk het behandelprincipe. Deze wordt uitgevoerd door dezelfde behandelaar.

De voordelen van een geïntegreerde behandeling.

Het Westerse behandelaanbod voor mensen met een Burn-out is zoals gezegd divers en soms ook willekeurig. De emotionele ontregelingen worden vaak tegemoet getreden met een vorm van gesprekstherapie en evt. een begeleiding bij het veranderen van leef- en werkpatronen. De vermoeidheid wordt verondersteld vanzelf in dit aanbod op te knappen, evt. met behulp van gestructureerde rustschema’s en vitaminepreparaten. Deze trajecten verlopen veelal via verschillende disciplines en instanties.

De TCM onderkent de verschillende symptomen die gepaard gaan bij een Burn-out en levert daarin ook maatwerk, omdat het niet alleen kijkt naar de emotie, maar ook naar de lichamelijke en gedragsmatige signalen. Deze vormen gezamenlijk de diagnose en behandelformule. De TCM gaat er van uit dat een lichamelijk welbevinden, automatisch een helder bewustzijn en adequate gedragslijnen in houden. Terwijl de Westerse benadering vooral een verbale begeleiding naar emotioneel herstel en gedragsveranderingen voor staat, met een evt. separaat traject voor een fysiek herstel.

Juist door deze verschillen kan de TCM een bijdrage leveren aan de behandeling van een Burn-out. Wanneer van beide kanten de krachten met elkaar verenigd worden, is een aanbod voor te stellen waarin de lichamelijke, mentale en emotionele kanten evenveel tot hun recht komen en zoveel mogelijk in één hand wordt gehouden. Mogelijk wordt hierdoor in de toekomst een behandeling mogelijk waarin gesprekstherapie wordt aangevuld met acupunctuur, kruiden, een aangepast dieet en Qi Gong.

Sanne van der Zee combineert haar ervaring en kennis als HBO+ Verpleegkundige in 30 werkzame jaren in de Westerse Gezondheidszorg met haar bloeiende praktijk in Acupunctuur en stressmanagement.

Binnen haar praktijk heeft ze zich gespecialiseerd in Gynaecologie en Stress gerelateerde klachten zoals o.a. Burn-out. In haar afstudeerscriptie relateert ze haar ervaringen vanuit de Geestelijke Gezondheidszorg aan de vraag “in welke mate de Chinese Geneeskunde en zienswijze een aanvulling kan leveren binnen het reguliere behandelaanbod”. Met name somberheidsklachten, welke zich onderscheiden van een depressie, en vermoeidheid spelen hierin een centrale rol.


Op October 1, 2013